İcra ve İflas Hukuku
Ödeme Emri Geldi: İtiraz Süreleri ve Yapılması Gerekenler
2 dk okuma Y&D Hukuk
Posta ile gelen bir ödeme emri, hakkınızda icra takibi başlatıldığını gösterir. Bu aşamada borcun gerçekten bulunup bulunmadığı henüz incelenmemiştir; inceleme, sizin itirazınız üzerine başlar. Süresinde itiraz etmezseniz takip kesinleşir ve borcunuz olmasa bile haciz aşamasına geçilir. Bu nedenle ilk iş, takibin türünü ve sürenizi belirlemektir.
Önce tebliğ tarihini ve takibin türünü belirleyin
Süre, ödeme emrinin size tebliğ edildiği gün başlar; bu tarih zarfın üzerinde yazar. Ödeme emrinin üst kısmındaki “örnek” numarası takibin türünü gösterir: genel haciz yoluyla ilamsız takipte itiraz süresi yedi, çek ve senede dayalı kambiyo takibinde beş gündür.
İlamsız takipte itiraz
Borcun tamamına ya da bir kısmına, faize, imzaya veya icra dairesinin yetkisine itiraz edebilirsiniz. İtiraz, ödeme emrini gönderen icra dairesine yazılı ya da sözlü olarak yapılır; UYAP üzerinden de gönderilebilir. Borcun bir kısmına itiraz ediyorsanız itiraz ettiğiniz tutarı açıkça belirtmeniz gerekir; aksi hâlde itiraz edilmemiş sayılır.
Süresinde yapılan itiraz takibi durdurur. Bundan sonra alacaklının, itirazın iptali davası açması ya da icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını istemesi gerekir.
Çek ve senede dayalı takipte itiraz
Kambiyo senetlerine özgü takipte itiraz, icra dairesine değil icra mahkemesine yapılır ve kendiliğinden takibi durdurmaz. Borcun ödendiğine, zamanaşımına uğradığına ya da imzanın size ait olmadığına ilişkin itirazlarınızı beş gün içinde bildirmeniz gerekir. Mahkeme, itirazı ciddi bulursa takibin geçici olarak durdurulmasına karar verebilir.
Süreler
| İşlem | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| İlamsız takipte itiraz | Tebliğden itibaren 7 gün | İİK m. 62 |
| Kambiyo takibinde itiraz | Tebliğden itibaren 5 gün | İİK m. 168 |
| Kambiyo takibinde ödeme süresi | 10 gün | İİK m. 168 |
| Usulsüz tebligat şikâyeti | Öğrenmeden itibaren 7 gün | İİK m. 16 |
| Mal beyanında bulunma | İtiraz süresi içinde ya da itirazın kaldırılmasından sonra | İİK m. 74–75 |
Süreler genel kuralı gösterir; başlangıç tarihi ve istisnalar her dosyada ayrıca değerlendirilmelidir.
Süreyi kaçırdıysanız
İtiraz süresi geçmişse takip kesinleşir; ancak bütün yollar kapanmaz. Elinizde olmayan bir engel nedeniyle itiraz edemediyseniz gecikmiş itiraz yoluna başvurabilirsiniz. Tebligat usulüne uygun yapılmamışsa, bunu öğrendiğiniz tarihten itibaren yedi gün içinde şikâyet ederek sürenin yeniden başlamasını sağlayabilirsiniz. Bunların dışında borçlu olmadığınızın tespiti için menfi tespit davası açılabilir.
Borcu kabul ediyor ancak ödeme güçlüğü çekiyorsanız, haciz aşamasında alacaklıyla taksitlendirme görüşülebilir ya da icra dairesinde ödeme taahhüdünde bulunulabilir. Taahhüdün koşullarını ve ihlalinin sonuçlarını bilerek hareket etmek gerekir.
Sık sorulanlar
Ödeme emri eski adresime gitmiş; haberim olmadı. Ne yapabilirim?
Tebligatın usulsüz olduğunu, takibi öğrendiğiniz tarihten itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine şikâyet yoluyla ileri sürebilirsiniz. Şikâyet kabul edilirse tebliğ tarihi düzeltilir ve itiraz süreniz yeniden işler.
İtiraz edersem ceza öder miyim?
Haklı bir itirazın yaptırımı yoktur. Ancak borçlu olduğunuz hâlde yalnızca zaman kazanmak için itiraz ederseniz, alacaklının açacağı davada alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilebilirsiniz.
Alacaklı ve borçlu açısından diğer başlıklar için icra ve iflas hukuku sayfamıza bakabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olayınız için hukuki görüş yerine geçmez. Mevzuat, süreler ve parasal sınırlar değişebilir.
