Araç Alımı İçin Ödenen Kaporanın İade Edilmemesi
Araç almaktan vazgeçen tüketici, ödediği kaporayı geri alabilir mi? Borçlar Kanunu’ndaki bağlanma parası – cayma parası ayrımı ve Yargıtay kararları.
4 dk okumaFaaliyet alanı
Tüketici Hukuku: ayıplı mal ve hizmet
Ayıplı ürün ve araç, iade edilmeyen kapora, geç teslim edilen konut, banka kesintileri… Tüketici olarak haklarınızı ve başvuru yolunuzu netleştirelim.
Tüketici Kanunu, satıcı ya da sağlayıcı karşısında daha zayıf konumda olan alıcıyı korur; ancak bu korumadan yararlanmak, doğru hakkı doğru yere ve zamanında yöneltmeye bağlıdır. Satıcının “yalnızca onarım yapabiliriz” demesi ya da küçük puntolu bir sözleşme hükmü, kanunun tanıdığı hakları ortadan kaldırmaz.
Büromuz; araç, konut ve yüksek tutarlı ürün uyuşmazlıklarında tüketici hakem heyeti, arabuluculuk ve tüketici mahkemesi süreçlerini yürütür. Araç alımında iade edilmeyen kaporalar hakkında Av. Ozan Yıldırım’ın kaleme aldığı yazıyı da okuyabilirsiniz.
Tüketici hukukunda çalıştığımız konular
Ayıplı mal
Teslim edilen ürünün sözleşmeye ya da vaat edilen niteliklere uygun olmaması hâlinde bedel iadesi, değişim, onarım ya da indirim talebi.
Ayıplı araç
Sıfır ve ikinci el araçlarda üretim hatası, gizlenen hasar ve kilometre düşürme gibi ayıplardan doğan talepler.
Kapora ve ön ödemelerin iadesi
Satıştan vazgeçilmesi ya da satışın gerçekleşmemesi hâlinde verilen kaporanın geri alınması.
Ayıplı hizmet
Tamir, bakım, eğitim, seyahat ve benzeri hizmetlerin eksik ya da kusurlu sunulması.
Mesafeli satış ve cayma hakkı
İnternet ve telefon yoluyla yapılan alışverişlerde on dört gün içinde gerekçesiz cayma ve iade.
Konut satışları
Ön ödemeli (maketten) konut satışı, geç teslim, eksik ve ayıplı konut, tapu devrinin yapılmaması.
Banka ve kredi işlemleri
Tüketici kredisi ve kredi kartlarında haksız kesilen ücretler, erken ödeme ve sigorta uyuşmazlıkları.
Abonelik sözleşmeleri
Taahhütlü aboneliklerde fesih, cayma bedeli ve haksız faturalandırma.
Garanti ve servis uyuşmazlıkları
Garanti süresinde tekrarlayan arızalar, onarım süresinin aşılması ve servis kaynaklı zararlar.
Ayıplı malda dört seçimlik hak
Satın aldığınız mal ayıplı çıktıysa aşağıdaki haklardan birini siz seçersiniz; satıcı, seçtiğiniz hakkı yerine getirmek zorundadır.
- Malı geri vererek sözleşmeden dönme ve ödediğiniz bedeli geri alma,
- Malı alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme,
- Aşırı bir masraf gerektirmiyorsa ücretsiz onarım isteme,
- İmkân varsa malın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme.
Teslimden sonraki altı ay içinde ortaya çıkan ayıpların teslim anında var olduğu kabul edilir; aksini ispat satıcıya düşer. Ayıptan doğan talepler, malın tesliminden itibaren iki yıl, konutlarda beş yıl içinde ileri sürülmelidir. Ayıp ağır kusur ya da hile ile gizlenmişse satıcı bu sürelere dayanamaz.
Nereye başvurulur?
Başvuru yeri, uyuşmazlığın parasal değerine göre belirlenir. 2026 yılı için değeri 186.000 TL’nin altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine başvurmak zorunludur; başvuru ücretsizdir ve e-Devlet üzerinden de yapılabilir. Heyetin kararı bağlayıcıdır; karara karşı tebliğden itibaren on beş gün içinde tüketici mahkemesine itiraz edilebilir.
Bu tutarın üzerindeki uyuşmazlıklarda önce arabulucuya, anlaşma sağlanamazsa tüketici mahkemesine gidilir. Parasal sınır her yıl yeniden belirlendiğinden başvuru tarihindeki tutar esas alınır.
Süreç nasıl ilerler?
Belgelerin toplanması
Fatura, sözleşme, garanti belgesi, servis kayıtları ve yazışmalar bir araya getirilir; ayıp belgelenir.
Satıcıya bildirim
Seçtiğiniz hak, ispatlanabilir bir yolla satıcıya bildirilir; makul bir süre tanınır.
Hakem heyeti ya da arabuluculuk
Tutara göre tüketici hakem heyetine başvurulur ya da arabuluculuk süreci başlatılır.
Dava ve kararın uygulanması
Gerekirse tüketici mahkemesinde dava açılır; karar yerine getirilmezse icra yoluna gidilir.
Bilinmesi gereken süreler
| İşlem | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Mesafeli satışta cayma hakkı | Teslimden itibaren 14 gün | TKHK m. 48 |
| Ayıbın teslimde var sayıldığı süre | Teslimden itibaren 6 ay | TKHK m. 10 |
| Ayıplı maldan doğan talepler | Teslimden itibaren 2 yıl; konutta 5 yıl | TKHK m. 12 |
| Hakem heyeti kararına itiraz | Tebliğden itibaren 15 gün | TKHK m. 70 |
| Ön ödemeli konut satışında sözleşmeden dönme | Sözleşme tarihinden itibaren 24 aya kadar | TKHK m. 45 |
| Tüketici kredisinden cayma | 14 gün | TKHK m. 24 |
Süreler genel kuralı gösterir; başlangıç tarihi ve istisnalar her dosyada ayrıca değerlendirilmelidir.
Görüşmeye gelirken yanınızda bulunsun
Aşağıdaki belgelerin tamamı elinizde olmayabilir; bulabildiklerinizi getirmeniz ilk değerlendirmeyi hızlandırır.
- Fatura ya da satış fişi
- Satış sözleşmesi ya da sipariş kaydı
- Garanti belgesi
- Servis fişleri ve onarım kayıtları
- Satıcıyla yapılan yazışmalar
- Ayıbı gösteren fotoğraf ve videolar
- Araçlarda ekspertiz raporu
- Ödeme dekontları
Tüketici Hukuku hakkında sık sorulanlar
Ürün arızalı çıktı; satıcı yalnızca onarım öneriyor. Kabul etmek zorunda mıyım?
Hayır. Seçim hakkı size aittir; bedel iadesi ya da bedel indirimi istediğinizde satıcı bunu yerine getirmek zorundadır. Onarım ya da değişim talebiniz satıcı için orantısız güçlükler doğuruyorsa diğer haklardan birini seçmeniz gerekebilir.
İnternetten aldığım ürünü iade edebilir miyim?
Evet. Mesafeli satışlarda, ürünü teslim aldığınız günden itibaren on dört gün içinde hiçbir gerekçe göstermeden cayabilirsiniz. Kişiye özel hazırlanan ürünler, çabuk bozulan mallar ve ambalajı açılmış hijyen ürünleri gibi bazı istisnalar vardır.
Araç için verdiğim kaporayı geri alabilir miyim?
Sözleşmede açıkça “cayma parası” olarak kararlaştırılmadıkça kapora, sözleşmenin yapıldığını gösteren bağlanma parası sayılır ve asıl alacaktan düşülür. Satışın gerçekleşmediği hâllerde iadesi istenebilir. Ayrıntılar için ilgili yazımıza bakabilirsiniz.
İkinci el araçta sonradan ağır hasar kaydı çıktı; ne yapabilirim?
Aracı ticari amaçla satan bir galeri ya da bayiden aldıysanız Tüketici Kanunu uygulanır ve yukarıdaki seçimlik haklardan yararlanırsınız. Aracı bir bireyden aldıysanız Borçlar Kanunu’nun ayıba ilişkin hükümleri devreye girer; bu durumda ayıbı öğrenir öğrenmez satıcıya bildirmeniz önemlidir.
Hakem heyeti lehime karar verdi ama satıcı uygulamıyor. Ne olacak?
Tüketici hakem heyeti kararları mahkeme kararı gibi icra edilebilir. Karar kesinleştiğinde icra dairesi aracılığıyla ilamlı takip başlatarak alacağınızı tahsil edebilirsiniz.
Bilgilendirme
Bu sayfa genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır; her olayın koşulları farklıdır. Süreler ve parasal sınırlar değişebileceğinden işlem yapmadan önce güncel durumu bir avukatla değerlendirin.
İlgili yazılar
Gözaltına Alınan Kişinin Hakları ve Yakınlarının Yapabilecekleri
Gözaltı süresi ne kadardır, gözaltındaki kişinin hangi hakları vardır, yakınları ne yapabilir? Susma hakkı, avukat yardımı ve tutuklama kararına itiraz.
3 dk okuma
Vergi Cezası Geldiğinde: Uzlaşma, İndirim ve Dava Yolları
Vergi ve ceza ihbarnamesi geldiğinde otuz gün içinde hangi yollara başvurulabilir? Uzlaşma, cezada indirim ve dava; hangisi ne zaman tercih edilir?
2 dk okuma